Museum Stompe Toren: oudste middeleeuwse monument van Haarlemmermeer

De middeleeuwse Stompe Toren bij Spaarnwoude is regelmatig als Historisch Museum en cultureel centrum geopend. Zover bekend is het ontstaan in 1036. Het is het oudste monument van de gemeente Haarlemmermeer. De kerk is een van de oudste van Noord-Holland en heeft eeuwen doorstaan. De kerktoren werd in de 19e eeuw met ruim twintig meter ingekort, waardoor de kerk de naam Stompe Toren kreeg.
Image
Buitenkant Stompe toren Spaarndam

Iconische kerk en monument in Spaarnwoude 

De Stompe Toren, zoals we die nu kennen als gezicht van Spaarnwoude, werd in 1764 gebouwd. Maar er stond op deze plek in de 13e eeuw al een toren en later een kerk. Tijdens de oorlog met de Spanjaarden werd de kerk in 1573 in brand gestoken. De boer die naast de kerk woonde redde dertien houten beeldjes en de rozenkrans van Claes van Kieten. De oude stukken zijn nu onderdeel van de collectie van het museum. Ook een oude preekstoel staat in de Stompe Toren. 

 

Zo kwam de kerk aan een stompe toren 

In 1844 (de Franse tijd) werd de kerk een Protestantse kerk. De kerk was hard aan restauratie toe. De nieuwe kerkorganisatie kon dat toen niet betalen. Noodgedwongen werd er een deel van de toren afgehaald. De toren kreeg een houten dak met dakpannen. De skyline van Spaarnwoude met de spitse kerktoren veranderde. Want de toren was toen nog vanaf het IJ en de Zuiderzee goed te zien als herkenningspunt.   

2 fietsers op bankje met Stompe Toren op achtergrond
binnenkant Stompe Toren met opstelling met stoelen

Kunstenaars in Stompe Toren Spaarnwoude 

De laatste kerkdienst werd gehouden in 1800. In de 20e eeuw trokken verschillende kunstenaars in de Stompe Toren en hielden hier atelier. Voor de oorlog was dat kunstschilder Frans Baljon en van 1961 tot 1982 de beeldhouwer Jan Mulder. Ook familie De Raaf heeft er gewoond. Sinds het vertrek van Mulder is gewerkt aan de restauratie door vrijwilligers. Sinds 2022 is het een nieuw museum. Het archief is ondergebracht bij het Noord-Hollands Archief. 

 

Cultureel Centrum en trouwlocatie Stompe Toren  

Je kunt de Stompe Toren bezoeken voor het museum, voor het bijwonen van een concert of voor een trouwerij. De Stompe Toren is een populaire trouwlocatie. Kijk op de agenda voor een overzicht van de concerten.  

Buitenkant Stompe Toren tussen bomen door gezien

Contact

Stompe Toren
Kerkweg 26
2064 KS Spaarnwoude
Nederland